Giuliano Finelli (1602–1653) - rzeźbiarz koronek, listków i kołnierzyków, ale nie tylko

Giuliano Finelli, nagrobek Virginii Bonanni, fragment, kościół Santa Caterina da Siena a Magnanapoli

Giuliano Finelli, nagrobek Virginii Bonanni, fragment, kościół Santa Caterina da Siena a Magnanapoli

Jego nauczycielem i współpracownikiem był początkowo Pietro Bernini, a później jego syn Gian Lorenzo Bernini. Z tym ostatnim współtworzył wiele znakomitych dzieł, w tym sławną grupę Apollo i Dafne. Otwarcie krytykował jednak swego mistrza za niesprawiedliwe traktowanie, czyli forowanie innych współpracowników i niedocenianie jego wkładu w dzieła, za które na Berniniego spływał splendor. Bernini nie był detalistą, poza tym liczne zlecenia nie pozwalały mu na cyzelowanie koronek czy szlifowanie listków w swoich kompozycjach i tę pracę z wrodzoną sobie precyzją wykonywał właśnie Finelli.

Giuliano Finelli, nagrobek Virginii Bonanni, fragment, kościół Santa Caterina da Siena a Magnanapoli
Apollo i Dafne, Gian Lorenzo Bernini, detale rzeźbiarskie Giuliano Finelli, Galleria Borghese
Giuliano Finelli, św. Cecylia, prezbiterium kościoła Santa Maria di Loreto
Giuliano Finelli,  nagrobek kardynała Adriano Cevy, baptysterium San Giovanni, kaplica śś. Wenancjusza i Domniusa
Giuliano Finelli, popiersie kardynała Domenico Ginnasiego, Galleria Borghese
Giuliano Finelli, popiersie kardynała Giulia Santorio, bazylika San Giovanni in Laterano
Giuliano Finelli, nagrobek Giuseppe Bonanniego, kościół Santa Caterina da Siena a Magnanapoli
Apollo i Dafne, Gian Lorenzo Bernini, detale Giuliano Finelli, Galleria Borghese
Giuliano Finelli,   nagrobek kardynała Francesco Adriano Cevy, fragment, baptysterium San Giovanni, kaplica śś. Wenancjusza i Domniusa

Jego nauczycielem i współpracownikiem był początkowo Pietro Bernini, a później jego syn Gian Lorenzo Bernini. Z tym ostatnim współtworzył wiele znakomitych dzieł, w tym sławną grupę Apollo i Dafne. Otwarcie krytykował jednak swego mistrza za niesprawiedliwe traktowanie, czyli forowanie innych współpracowników i niedocenianie jego wkładu w dzieła, za które na Berniniego spływał splendor. Bernini nie był detalistą, poza tym liczne zlecenia nie pozwalały mu na cyzelowanie koronek czy szlifowanie listków w swoich kompozycjach i tę pracę z wrodzoną sobie precyzją wykonywał właśnie Finelli.

    Giuliano Finelli, św. Cecylia,
    prezbiterium kościoła Santa
    Maria di Loreto

Niewątpliwie Finelli był detalistą, z finezją dopracowujący każdy szczegół, niemniej w okresie rzymskim nie można nie zauważyć w jego rzeźbach wpływu Berniniego. Jednakże w porównaniu z kreacjami tego ostatniego w jego pracach jest niewątpliwie więcej realizmu i pewnej trzeźwości, o czym świadczyć może choćby popiersie kardynała Scipione Borghese (The Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork) – niby podobne do dzieła Berniniego, a przecież tak od niego różne.

Z powodu nieporozumień finansowych i urażonej dumy po odmowie powierzenia mu wykonania figury św. Heleny przeznaczonej do głównego filara bazyliki watykańskiej bezkompromisowy Finelli zaczął poszukiwać dorywczych prac wespół z innym cenionym w tym czasie artystą – Pietro da Cortoną. Że był w stanie stworzyć przekonującą monumentalną figurę, dowiódł natomiast wykonując posąg św. Cecylii w kościele Santa Maria di Loreto.

Po opuszczeniu warsztatu swego mistrza w 1628 roku rzeźbiarz wyjechał do Neapolu, gdzie należycie doceniono jego talent. Dla zleceniodawców rzymskich wykonał jednak jeszcze kilka prac. Zmarł w Rzymie i pochowany został w kościele Santi Luca e Martina.

 

Najważniejsze prace Giuliana Finellego w Rzymie:

  • popiersie nagrobne Giulia Antonia Santorio (ok. 1634) w bazylice św. Jana na Lateranie (San Giovanni in Laterano)
  • posąg św. Cecylii (1630) w kościele Santa Maria di Loreto
  • popiersie nagrobkowe kardynała Ottavia Bandiniego w kaplicy Bandinich w kościele San Silvestro al Quirinale
  • popiersia nagrobne Giuseppego i Virginii Bonanni w kościele Santa Caterina a Magnanapoli
  • nagrobki dwóch kardynałów z rodu Ceva, w baptysterium św. Jana na Lateranie (baptysterium San Giovanni)